Rolnictwo ekologiczne – czy to się opłaca?

rolnictwo ekologiczne

Moda na bycie „eko” zatacza coraz szersze kręgi. Nie jest już tylko chwilowym trendem, ale dociera do świadomości coraz liczniejszych grup ludzi, którzy ponad ilość kupowanych produktów spożywczych, zdecydowanie przedkładają ich jakość. Nasilenie tego zjawiska wyraźnie widać od końca lat 80., zaś w ostatnim czasie popyt na żywność ekologiczną zdaje się przekraczać jej podaż. Obserwując skutki, do jakich prowadzi spożywanie żywności modyfikowanej genetycznie, coraz większa liczba konsumentów skłania się w stronę powrotu do natury i szukania żywności pochodzącej z upraw ekologicznych oraz produktów z jak najkrótszym składem na etykiecie.

Rolnictwo ekologiczne – czyli jakie?

Warto bliżej przyjrzeć się idei rolnictwa ekologicznego, która z roku na rok zyskuje coraz większą rzeszę zwolenników. W dużym skrócie – ideą prowadzenia gospodarstwa ekologicznego jest eliminowanie wszelkiej chemii, powszechnie używanej w konwencjonalnej produkcji rolnej i zastąpienie jej naturalnymi, nieprzetworzonymi  preparatami, co pozwala na produkowanie zdrowej żywności. Narzędzia i sprzęty rolnicze wykorzystywane w gospodarstwach ekologicznych także używane są w taki sposób, by jak  najmniej ingerować w strukturę gleby i nie szkodzić zamieszkującym ją mikroorganizmom.

Rolnictwo ekologiczne w Unii Europejskiej

W odpowiedzi na coraz większe zapotrzebowanie na eko-żywność, politycy z krajów należących do Unii Europejskiej, starają się zachęcić rolników do przestawienia swojej produkcji rolnej z konwencjonalnej na ekologiczną. W ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 rolnicy, którzy zdecydują się prowadzić swoje gospodarstwa w ekologicznym stylu, mogą liczyć na wsparcie finansowe z Unii.

Eksperci z branży rolniczej upatrują w rolnictwie ekologicznym wielką szansę dla rozwoju polskiego rolnictwa. Trudno się temu dziwić, gdyż nawet w popularnych marketach, jak grzyby po deszczu wyrastają półki z ekologiczną żywnością, a także coraz popularniejszymi tzw. „superfoods”. Produkty z etykietami „eko” błyskawicznie znikają z półek, mimo iż ich cena jest czasem kilkukrotnie wyższa niż ich konwencjonalnych odpowiedników.

Rolnictwo ekologiczne w Polsce

W Polsce wciąż tylko niewielki odsetek gospodarstw rolnych decyduje się na produkcję ekologiczną, jednak na tle Europy wypadamy zupełnie przyzwoicie.  Według danych EUROSTAT w 2012 roku Polska znajdowała się na 3 miejscu w UE pod względem ilości gospodarstw ekologicznych. Ponadto szacuje się, że w  latach 2003-2013 liczba gospodarstw ekologicznych w naszym kraju wzrosła ponad 11-krotnie, a liczba przetwórni ekologicznych w tym samym przedziale czasowym zwiększyła się 18-krotnie. Nasz kraj ma olbrzymi potencjał, jeśli chodzi o rozwój rolnictwa ekologicznego – nasze środowisko jest stosunkowo czyste, mamy duże zasoby siły roboczej na wsi oraz bioróżnorodne gleby, sprzyjające zróżnicowaniu upraw ekologicznych.

Czy rolnictwo ekologiczne jest opłacalne?

Inwestycja w rolnictwo ekologiczne w pierwszych latach na pewno nie przyniesie wielkich zysków. Jest to zdecydowanie biznes długoterminowy. Wymaga on dużej wiedzy na temat zasad prowadzenia ekologicznych upraw, a także rygorystycznych wymagań, jakie trzeba spełniać, by uzyskać stosowne certyfikaty. Sam proces przestawiania produkcji z konwencjonalnej na ekologiczną zajmuje kilka lat. Uprawy ekologiczne są mniej odporne na szkodniki, ryzyko zniszczenia upraw przez klęski żywiołowe, czy inne czynniki losowe ograniczające ilość plonów także jest wysokie.

Jednak przy spełnieniu odpowiednich wymagań, rolnicy decydujący się na prowadzenie gospodarstwa ekologicznego, mogą liczyć na niemałe wsparcie finansowe z Unii Europejskiej, zaś wysokie ceny produktów (nawet do 3 razy wyższe niż tych, produkowanych w sposób konwencjonalny), jakie świadomi konsumenci są w stanie zapłacić za produkty wytworzone w zgodzie z naturą, w znacznym stopniu mogą zrekompensować producentom rolnym ewentualne straty, poniesione wskutek działania niekorzystnych czynników środowiska.

Eko-rolnictwo z przyszłością

Biorąc pod uwagę coraz mocniej rozwijający się trend na życie w zgodzie z naturą, zyskująca popularność ideę slow life, rosnącą liczbę eko-produktów na rynku,  prowadzenie gospodarstwa ekologicznego może się okazać bardzo dochodowym zajęciem, zwłaszcza w połączeniu np. z prowadzeniem przetwórni czy gospodarstwa agroturystycznego. Inwestycja ta początkowo będzie na pewno wymagać wysokich nakładów finansowych i dużej dawki cierpliwości, jednak ma przed sobą przyszłość rysującą się w optymistycznych barwach. Zarówno programy krajowe, jak i unijne oferujące wsparcie rolnikom decydującym się na prowadzenie upraw ekologicznych, z roku na rok są coraz liczniejsze i coraz lepiej finansowane. Pozostaje więc tylko cieszyć się rosnącą świadomością społeczeństwa na temat zdrowego odżywiania oraz rosnącą liczbą eko-gospodarstw.